Mua ít quà cho con: món quà nên gắn với nỗ lực, không phải sự bù đắp

Một đứa trẻ đứng trước quầy đồ chơi. Ở nhà, bố đã đặt nguyên tắc: con phải được điểm tốt, phải ngoan thì mới được thưởng. Nhưng ra ngoài, con bắt đầu mè nheo. Về đến nhà, con chơi đủ trò tâm lý: bỏ ăn, dỗi. Thế là bạn biết không, lúc thì mẹ mua, lúc thì bố mua, lúc thì ông bà mua cho.

Tôi nói thật với bạn: tôi thấy những người càng nghèo khó, túng quẫn thì lại càng mua quà nhiều, mua đồ vô tội vạ cho con. Mua quà cho trẻ con thực sự phải kiểm soát và mua ít thôi, nếu bạn muốn tạo ra một đứa bé thành công và thịnh vượng sau này. Có ba điều tôi muốn bạn tránh. Hoặc bạn nhận ra nó ở chính mình và phải sửa, vì mình đang mang tâm thức của người nghèo. Hoặc bạn đang trao cho con một cách giáo dục sai, để sau này nó ảnh hưởng đến tâm thức tài chính của con.

Khi đứa trẻ học được cách làm trò

Cảnh mè nheo ấy nhìn thì nhỏ, nhưng rất nguy hiểm cho tâm thức. Nó báo cho đứa bé một điều: chỉ cần mày làm trò đủ nhiều, chỉ cần mày tranh thủ được sự thương hại của những người xung quanh, thì mày sẽ được thưởng. Bạn tưởng tượng được không? Ở những gia đình như thế, chỉ cần nhìn đứa bé thôi là thấy nó có trạng thái luồn lách, khôn lỏi.

Và gia đình đó thực ra không thành công lớn. Vì sao? Vì họ không thống nhất được với nhau từ những việc nhỏ, nên đến các quyết định tài chính lớn cũng vậy. Mua ô tô trước à? Phải đi nghỉ à? Thôi làm ít thôi, có một tí tiền rồi, anh ở nhà đi, nhà mình thế là đủ rồi. Bạn thấy không, từ bố, từ mẹ, từ vợ, từ chồng, không ai tìm được tiếng nói chung. Hơn nữa, không có người giỏi để dẫn dắt gia đình. Mỗi người một ý, và đứa bé tranh thủ chính động cơ đó để kiếm lợi.

Bạn đoán xem đứa trẻ ấy lớn lên có thành người không? Ra ngoài đời, những đứa như thế thường lách được qua chuyện vặt, còn việc lớn thì không làm nổi. Tâm thức của cha mẹ ảnh hưởng rất lớn đến con cái.

Những đứa đấy khôn lỏi được qua những thứ bé, nhưng không bao giờ đạt được những thành tựu lớn.

Khi món quà thành khoản bù đắp

Trong kinh doanh có câu kinh điển: cây gậy và củ cà rốt. Vậy mà rất nhiều gia đình cho con quà chỉ dựa trên lòng thương: con chỉ cần đòi, chỉ cần yêu cầu là cho ngay lập tức. Vì sao? Vì mình có một quá khứ mà tôi gọi là đói nghèo. Có thể hồi bé mình ăn quà không đủ, không có bánh quy, không có tào phớ, không có rượu nếp. Thế nên bây giờ con xin đồ ăn vặt, mình mua cho nó cả một núi. Mình đem tâm thức khổ sở, thiếu thốn của mình ra để bù đắp cho con.

Hoặc mình đi làm đến đêm mới về, nên con xin tiền là phải cho ngay. Lúc đầu là những thứ bé, sau này là cái điện thoại, rồi đồ này đồ kia. Những đứa trẻ ấy coi tiền bạc là gì? Là khoản bù đắp của bố mẹ: bố mẹ đi kiếm tiền, còn nó tiêu tiền. Bạn nghĩ xem, lối suy nghĩ như thế có làm ra một người thịnh vượng về sau không?

Về bản chất, nó không yêu quý tiền. Có những đứa còn ghét tiền, vì đôi khi nó cần thì không ai ở đấy: không có sự đồng hành, không có sự tâm sự, thậm chí không có giáo dục và kỷ luật. Bạn đừng nghĩ yêu là phải cho con tất cả mọi thứ. Đó là suy nghĩ rất sai lầm, và tôi thấy chỉ người nghèo mới làm như thế.

Món quà phải có ý nghĩa

Còn một điều nữa tôi muốn chia sẻ: món quà phải có ý nghĩa và có giá trị cảm xúc. Ý nghĩa là khi con làm được một thành tựu gì đó, món quà dành cho công sức, cho đóng góp, cho giá trị, cho nỗ lực của con. Đừng để con chỉ muốn thôi là bạn cho ngay. Trong đầu con sẽ hình thành ý nghĩ: tôi chỉ cần muốn là mọi thứ sẽ có. Con sẽ ích kỷ, sẽ yêu cầu thế giới này phải chiều chuộng cảm xúc của mình.

Từ đó sinh ra những người càng stress càng tiêu tiền. Càng thất bại càng muốn vỗ về cảm xúc bản thân. Càng rảnh càng đi chữa lành. Càng nợ lại càng tự nhủ: ôi, hôm nay phải ăn ngon để ngày mai có sức nỗ lực. Đó là những người có tư duy sai về tiền bạc, tài chính.

Nếu con có tư duy sai về tiền như thế, thì thực ra chính bạn là nguyên nhân, và con của bạn là một phần trong cái quả của chuỗi nguyên nhân đó. Với những gia đình muốn giàu có, thịnh vượng, bạn phải tư duy đúng. Lần tới khi con mè nheo trước quầy đồ chơi, bạn sẽ cho con món quà vì điều gì?

Bạn phải tư duy đúng, gieo đúng nhân sẽ gặt đúng quả.

Nguồn: Võ Hoài Nam

Bài viết chỉ mang ý nghĩa tham khảo, không nhằm mục đích tư vấn đầu tư, tài chính hay pháp lý.